رئیسجمهور مسعود پزشکیان در حکمی، محمدرضا فرزین، رئیسکل سابق بانک مرکزی، را به عنوان دستیار ویژه اقتصادی خود منصوب کرد. این انتصاب با توجه به سوابق اجرایی و تجربیات ارزشمند فرزین صورت گرفته است.
در متن حکم پزشکیان بر بهرهمندی از ظرفیتهای علمی و ارائه نظرات راهگشا برای حل مشکلات اقتصادی کشور تأکید شده است. فرزین پیش از این از دیماه 1401 مسئولیت بانک مرکزی را بر عهده داشت.
این انتصاب در حالی انجام شده که عبدالناصر همتی، وزیر سابق اقتصاد، به ریاست بانک مرکزی منصوب شده است. پزشکیان در حکم خود خواستار توفیق فرزین در انجام وظایف محوله شد.
براساس تصویبنامه هیئت وزیران، واردات بدون نیاز به تخصیص ارز بانک مرکزی آزاد اعلام شد. این تصمیم در تاریخ دوم دی ماه سال جاری به امضای معاون اول رئیسجمهوری رسید و به وزارتخانههای مرتبط ابلاغ گردید.
بر اساس تصویبنامه هیئت وزیران در دوم دی ماه، واردات بدون نیاز به تخصیص ارز بانک مرکزی آزاد شد. این مصوبه که به وزارت صنعت، معدن و تجارت و بانک مرکزی ابلاغ شده، تغییراتی در آییننامه اجرایی قانون صادرات و واردات ایجاد کرده است.
بانک مرکزی برای نظارت بر درآمدهای ارزی حاصل از صادرات نفت، تنها به گزارشهای بانکهای عامل تکیه میکند، در حالی که هیچ سازوکار شفاف و برخطی برای بررسی صحت این گزارشها وجود ندارد. این ضعف نظارتی منجر به اختلال در تخصیص ارز به واردکنندگان کالاهای اساسی شده و چالشهایی مانند تأخیر و کاهش ارز تخصیصی را به دنبال داشته است.
رئیس بانک مرکزی در اظهارات اخیر خود اعلام کرد که بازگشت او به این سمت به دلیل فراهم بودن شرایط برای خدمت به کشور بوده است. وی تأکید کرد که برای تحقق ثبات اقتصادی، همکاری همه قوای کشور ضروری است.
شورای فقهی بانک مرکزی در جلسه اخیر خود شرایط استفاده از تسهیلات مرابحه برای پرداخت حقوق کارکنان را مشخص کرد. این طرح با هدف حمایت از واحدهای تولیدی و رفع چالشهای نقدینگی آنها طراحی شده است. بر اساس این مصوبه، در صورتی که کارفرما بدهکار حقوق آتی کارکنان نباشد، استفاده از عقد مرابحه امکانپذیر خواهد بود.
دلار که در روزهای اخیر به کانال 145 هزار تومان نزدیک شده بود، امروز با کاهشی محسوس به 134 هزار تومان رسید. این کاهش همزمان با تحرکات جدید بانک مرکزی و تغییرات در نرخهای رسمی ارز رخ داده است. در بازار تجاری نیز شکاف بین نرخ رسمی و آزاد همچنان قابل توجه است، با نرخ فروش دلار در تالار اول حدود 84 هزار تومان.
با استعفای محمدرضا فرزین از ریاست بانک مرکزی، عبدالناصر همتی در شرایطی سکان این نهاد را به دست گرفته که اقتصاد ایران با تورم بالا، رشد نقدینگی و بحران ارز مواجه است. فرزین در دوران ریاست خود تلاش کرد تا نرخ تورم و نقدینگی را کنترل کند، اما آمارها نشان میدهد حجم نقدینگی در سه سال اخیر به شدت افزایش یافته است.
عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس با اشاره به تغییر مدیریت بانک مرکزی، ابراز امیدواری کرد که این تغییر منجر به اتخاذ سیاستهای اقتصادی مبتکرانه و موفق شود. وی کنترل نقدینگی و نرخ ارز را از ابزارهای کلیدی مهار تورم دانست و بر لزوم جلوگیری از خلق پول توسط بانکها تأکید کرد.
عبدالناصر همتی امروز با حضور در ساختمان میرداماد، به عنوان رئیس کل جدید بانک مرکزی معرفی شد و از فرزین، رئیس کل پیشین، کلید این نهاد را تحویل گرفت. فرزین در این مراسم گزارشی از آخرین وضعیت اجرای قانون جدید بانک مرکزی و شاخصهای اقتصادی ارائه کرد.