دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی اعلام کرد که صادرات این مناطق در 9 ماهه سال 1404 از مرز یک میلیارد دلار عبور کرده است. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال قبل 19 درصد رشد را نشان می دهد.
بررسی عملکرد اقتصادی مناطق آزاد حاکی از رشد چشمگیر سرمایه گذاری است. سرمایه گذاری داخلی جذب شده با رشد 49 درصدی به بیش از 4 میلیون و 964 هزار میلیارد ریال و سرمایه گذاری خارجی جذب شده با جهش 253 درصدی به 568 میلیون دلار رسیده است.
علاوه بر صادرات، ارزش تولیدات این مناطق نیز با افزایش 29 درصدی به بیش از 3 میلیون و 513 هزار میلیارد ریال رسیده است. این آمار نشان دهنده تداوم روند مثبت و رشد اقتصادی در مناطق آزاد کشور است.
کارشناس ارشد مناطق آزاد تجاری هشدار داد که تمرکز تصمیمگیری در ساختارهای بوروکراتیک و محدودیت اختیارات مدیران، مناطق آزاد ایران را از مسیر اصلی توسعه خارج کرده است. کمال ابراهیمی کاوری تأکید کرد که این رویکرد نهتنها مانع جذب سرمایهگذاری شده، بلکه باعث از دست رفتن نقش استراتژیک این مناطق در زنجیره ارزش جهانی شده است.
مناطق آزاد موفق جهانی با برند اقتصادی قوی، سرمایهگذاری و تجارت را جذب میکنند، در حالی که مناطق آزاد ایران به دلیل فقدان هویت اقتصادی مشخص، فرصتهای توسعه را از دست دادهاند. نبود برند منسجم نه تنها جذب سرمایه خارجی را محدود کرده، بلکه حضور مؤثر در بازارهای جهانی را نیز تضعیف نموده است. تحقیقات نشان میدهد مناطق دارای برند تا 40% بیشتر سرمایه جذب میکنند، اما پراکندگی کاربریها و نبود راهبرد مشخص، برندسازی در ایران را با چالش مواجه کرده است.